Medeleven, empathie en compassie

Medeleven, empathie en compassie

Door Jay Litvin

Medelijden, sympathie, empathie, compassie. Elk van deze emoties wordt op verschillende momenten ervaren door iemand in nood. Het zijn reacties die onze tegenslagen oproepen bij de mensen die we ontmoeten. En elke emotie voelt anders aan wanneer ze ontvangen wordt. Elke emotie heeft een ander effect op degenen die lijden te midden van een psychische of fysieke crisis.

Van de vier heeft mededogen een unieke kwaliteit, een kwaliteit die zo anders is dan de rest dat het een bepaalde spirituele én emotionele eigenschap met zich meedraagt. Wellicht is dat de reden waarom het in spirituele/religieuze teksten vaak wordt genoemd als een deugd die nagestreefd en ontwikkeld moet worden.

Wie medeleven ontvangt, voelt de superioriteit ervan direct. In tegenstelling tot medelijden is er geen sprake van neerbuigendheid. In tegenstelling tot empathie vereist het geen soortgelijke ervaring in het verleden of heden van de gever. En hoewel sympathie een prachtige deugd is, impliceert het minder spontaniteit en variatie dan medeleven; men associeert lachen of frivoliteit bijvoorbeeld niet snel met sympathie. Bovendien is er een zekere afstand of scheiding inherent aan sympathie: men leeft mee met de ander. Sympathie is een zeer waardevolle eigenschap, maar staat desondanks op een ander niveau dan medeleven.

Hoewel medeleven een tedere reactie is op tegenslag of moeilijkheden, is compassie een manier van leven.

Het woordenboek geeft de volgende wortel voor medeleven: Com (met) - pati ( lijden ), meelijden.

Maar er is nog een andere definitie, een die mededogen niet beperkt tot een reactie op lijden, maar het juist tot het leven zelf maakt. Daarmee wordt het een eigenschap waarmee men in elke situatie, met elke persoon, zou moeten leven, en niet alleen met iemand die in nood verkeert.

Com-compassie: Com (met) - passie (sterk gevoel, enthousiasme); met een ander zijn in sterk gevoel en met enthousiasme.

Mededogen vereist dus geen verdriet, smart of zelfs de wens om te helpen, hoewel het al deze dingen wel kan omvatten. Het betekent simpelweg volledig aanwezig zijn bij iemand, ongeacht de omstandigheden in zijn of haar leven. Mededogen schort het oordeel op en beschouwt elke omstandigheid als gelijkwaardig – elk als een moment in het leven dat ten volle geleefd moet worden. Alle mogelijke emoties, gevoelens en gedragingen waartoe we in staat zijn, zijn inherent aan elk moment, aan elke omstandigheid.

En zo is compassie vrij van vooroordelen. Het kent geen vooringenomenheid. Het heeft geen speciaal gezicht of stemgeluid. Het is niet gebonden aan gedragsregels, fatsoen of verwachtingen, hoewel het wel door al deze zaken geleid kan worden.

Mededogen is bereid anderen te ontmoeten waar ze zich ook bevinden, en erkent dat de omstandigheden of uitdagingen waarmee ze nu geconfronteerd worden, net zo goed deel uitmaken van hun leven als elk ander deel van hun leven. Mededogen kan lachen of huilen, grappen maken of meeleven, nieuwsgierig en onderzoekend zijn, spraakzaam of stil. Mededogen is niet bang om volledig aanwezig, hoopvol of luchtig te zijn. Mededogen keert zich niet af. Het is nooit bang om schoonheid te zien, humor te vinden of een gebroken hart te delen.

Jay Litvin was medisch contactpersoon voor het Chabad-programma 'Kinderen van Tsjernobyl' en richtte tevens het Chabad-programma 'Slachtoffers van terrorisme' in Israël op, waarvan hij ook de leiding had. (Uit excerpt van hier .)

Medeleven en empathie

Sympathie en empathie zijn niet zomaar twee verschillende benaderingen om de emotionele uitdagingen van anderen het hoofd te bieden; ze zijn in veel opzichten diametraal tegenovergestelde reacties. Sympathie plaatst de problemen van een ander op afstand, geeft ons een gevoel van superioriteit en "drijft scheiding aan", aldus de verteller van de film, dr. Brené Brown. Empathie daarentegen vereist dat je de gevoelens van een ander internaliseert. Die gedeelde ervaring bevordert de interpersoonlijke verbinding, zegt ze. "Verbinding maakt alles beter." Bekijk de video:

Empathie en mededogen

Matthieu Ricard deelt zijn gedachten over het verschil tussen empathie en compassie, nadat hij samen met neurowetenschapper Tania Singer onderzocht wat er gebeurt bij empathische stress en de impact daarvan, met name op mensen in de zorgsector.

Hieronder volgt een specifiek fragment over empathiemoeheid.

Alleen empathie raakt uitgeput, mededogen niet.

Toen ik mediteerde over altruïstische liefde en compassie, merkte Tania op dat de geactiveerde hersennetwerken heel anders waren. Met name het netwerk dat verband houdt met negatieve emoties en leed werd niet geactiveerd tijdens de meditatie over compassie, terwijl bepaalde hersengebieden die traditioneel geassocieerd worden met positieve emoties, zoals gevoelens van verbondenheid en moederliefde, dat wel werden.

'Uit dit eerste experiment is het project ontstaan ​​om deze verschillen te onderzoeken, teneinde een duidelijker onderscheid te maken tussen empathische resonantie met de pijn van een ander en het medeleven dat men voor dat lijden ervaart. We wisten ook dat empathische resonantie met pijn, wanneer deze zich vaak herhaalt, kan leiden tot emotionele uitputting en stress. Het treft mensen die emotioneel instorten wanneer de zorgen, stress of druk waarmee ze in hun professionele leven te maken hebben, hen zo erg beïnvloeden dat ze hun activiteiten niet meer kunnen voortzetten. Burnout treft mensen die dagelijks geconfronteerd worden met het lijden van anderen, met name zorgverleners en maatschappelijk werkers. In de Verenigde Staten heeft een onderzoek aangetoond dat 60% van de medische beroepsgroep lijdt of heeft geleden aan een burnout, en dat een derde er zo ernstig door is getroffen dat ze hun werkzaamheden tijdelijk moesten staken.'

Tijdens gesprekken met Tania en haar medewerkers merkten we op dat compassie en altruïstische liefde geassocieerd werden met positieve emoties. Zo kwamen we tot de conclusie dat burn-out in feite een soort 'empathiemoeheid' is en niet 'compassiemoeheid'. Die laatste leidt immers, in plaats van tot leed en ontmoediging, juist tot versterking van onze mentale kracht, ons innerlijk evenwicht en onze moedige, liefdevolle vastberadenheid om mensen in nood te helpen. In wezen raken liefde en compassie, vanuit ons perspectief, niet uitgeput en maken ze ons niet moe of uitgeput, maar helpen ze ons juist om vermoeidheid te overwinnen en te verhelpen wanneer die zich voordoet.⁴

Wanneer een boeddhistische meditator zich beoefent in compassie, begint hij of zij met reflectie op het lijden dat levende wezens treft en op de oorzaken van dit lijden. Om dit te doen, visualiseert de mediterende deze verschillende vormen van leed zo realistisch mogelijk, totdat ze ondraaglijk worden. Deze empathische benadering heeft als doel een diep verlangen te wekken om dit lijden te verlichten. Maar omdat dit simpele verlangen niet voldoende is, moet men de vastberadenheid ontwikkelen om alles in het werk te stellen om het te verlichten. De mediterende wordt ertoe aangezet te reflecteren op de dieperliggende oorzaken van lijden, zoals onwetendheid, die iemands perceptie van de werkelijkheid verstoort, of de mentale gifstoffen, zoals haat, gehechtheid en jaloezie, die voortdurend meer lijden veroorzaken. Dit proces leidt vervolgens tot een grotere bereidheid en een sterker verlangen om te handelen ten goede van anderen.

Deze training in mededogen gaat hand in hand met training in altruïstische liefde. Om deze liefde te cultiveren, begint de mediterende met het zich voorstellen van iemand die hem of haar dierbaar is, voor wie hij of zij een grenzeloze vriendelijkheid voelt. De mediterende probeert vervolgens beetje bij beetje dezezelfde vriendelijkheid uit te breiden naar alle wezens, als een stralende zon die zonder onderscheid alles op zijn pad verlicht.

Deze drie dimensies – liefde voor de ander, empathie (wat resonantie is met het lijden van een ander) en mededogen – zijn van nature met elkaar verbonden. Wanneer altruïstische liefde lijden tegenkomt, manifesteert zich dat als mededogen. Deze transformatie wordt teweeggebracht door empathie, die ons attent maakt op het feit dat de ander lijdt. Men zou kunnen zeggen dat wanneer altruïstische liefde door de lens van empathie gaat, ze mededogen wordt.

[Het volledige artikel met bovenstaand fragment vindt u hier . Meer nuttige perspectieven vindt u hier .]