Ofurlífvera er kerfi þar sem einstaklingar vinna svo náið saman að hópurinn hegðar sér eins og ein lífvera. Þetta hugtak er almennt notað í líffræði, félagsfræði og kerfishugsun til að lýsa bæði náttúrulegum og manngerðum kerfum.
Helstu eiginleikar ofurlífvera:
- Sameiginleg greind – Hópurinn starfar sem heild og tekur ákvarðanir sem gagnast öllu kerfinu (t.d. maurabyggð í fæðuleit).
- Gagnkvæm háð – Einstakir meðlimir reiða sig hver á annan til að lifa af og starfa (t.d. býflugur í býflugnabú).
- Ný hegðun - Allt kerfið sýnir hegðun sem stafar af samspili milli hluta þess en er ekki hægt að spá fyrir um með því að rannsaka einstaklinga eingöngu.
- Dreifð ákvarðanataka – Engin ein aðili stjórnar kerfinu; heldur kemur greind þess frá staðbundnum samskiptum.
- Sjálfstjórnun - Kerfið aðlagast umhverfi sínu með endurgjöf.
Dæmi um ofurlífverur:
- Í náttúrunni :
- Maurabyggðir – Einstakir maurar gegna einföldum hlutverkum en saman mynda þeir flókið samfélag.
- Býflugnabú – Býflugur starfa sem hluti af flóknu kerfi þar sem engin ein býfluga getur lifað af ein.
- Mannslíkaminn – Milljónir frumna vinna saman að því að viðhalda lífi.
- Í mannlegu samfélagi :
- Hagkerfi – Markaðir og atvinnugreinar starfa sem samtengd kerfi sem einstaklingar hafa ekki stjórn á.
- Internetið – Milljónir notenda og reiknirit hafa samskipti til að búa til sjálfstjórnandi upplýsinganet.
- Siðmenningar – Mannkynið í heild sinni má líta á sem ofurlífveru á plánetustærð, þar sem menning, tækni og auðlindanotkun knýja þróun þess áfram.
Ofurlífverur og mannkynið:
Nútíma siðmenning er sífellt samtengdari og virkar eins og hnattræn ofurvera þar sem hagkerfi, tækni og mannleg hegðun eru djúpt fléttuð saman. Hins vegar, ef slíkt kerfi forgangsraðar skammtímahagnaði (eins og auðlindavinnslu og neyslu) fram yfir langtíma sjálfbærni, þá er hætta á óstöðugleika og hruni. Áskorunin felst í að beina þessari sameiginlegu greind í átt að sjálfbærari og samvinnuþýðari árangri.